
CURA VERA betekent letterlijk 'werkelijke zorg'. En in werkelijke zorg zouden de rechten van patiënten en cliënten, binnen de mogelijkheden en beperkingen van onze maatschappij, voorop moeten staan. Helaas is dat in de praktijk nog lang niet altijd het geval.
De minister van Volksgezondheid heeft midden 2010 de Wet Cliënten Zorg (WCZ), ingediend bij de tweede kamer. Het kabinet Rutte is voornemens deze wet uit te voeren. Deze nieuwe wet gaat uit van de rechten van de cliënt, in plaats van de plichten van instellingen. Cliënten krijgen daarbij de mogelijkheid zich rechtstreeks tot de rechter te wenden, als zorgverleners deze rechten in hun ogen niet of onvoldoende respecteren.
Chris Bartelds werkt al vijfendertig jaar in de Gezondheidszorg. Hij startte als verpleegkundige, maar werkte onder andere ook als indicatiesteller en als stafmedewerker. Hij zag veel goed werk verricht worden, maar vindt dat er in de zorg helaas ook veel zaken grondig mis gaan. Midden jaren negentig ging hij zich sterk interesseren voor de rechten van patiënten en cliënten.
"In deze periode merkte ik, dat het bij de patiënt teveel ontbreekt aan zelfbepaling, eigen regie of autonomie, hoe je het ook maar wilt noemen. Zo is ook het recht op informatie omtrent de eigen toestand, de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de patiënt, te vaak in het geding. Een deelgebied van het patiëntenrecht betreft de eerbiediging van de fysieke integriteit. De geneeskunde ontwikkelt zich in een razend tempo, ondersteund door medische technologie en –farmacologie. Mijns inziens zien de politiek en delen van het bedrijfsleven, ethisch gezien, de wereld echter niet als een dorp, maar alleen landsgrenzen, zo als het uit komt. Binnen de grenzen zijn er strenge ethische normen en wetten, die de geneeskunde bewaken. Het gevolg ervan is dat de risico’s de wereld ingaan. Via de journalistiek bereiken ons verontrustende berichten over orgaandiefstal in arme landen in de wereld ten behoeve van orgaantransplantatie bij patiënten in rijke landen. En nieuwe medicijnen voor onze hoogontwikkelde gezondheidszorg, worden voor een luttele vergoeding, bij armen mensen in armen landen en streken uitgetest. Uit de adviezen van de adviesorganen met betrekking tot de concept Wet Cliënten Zorg blijkt, dat er bij onze patiënten juist dikwijls sprake is van: 'overbehandeling' en 'overdiagnostiek' met schadelijke ziekmakende gevolgen. De gezondheidszorg die bedoeld is om mensen 'beter te maken', schiet dus zowel in de arme- en rijke landen hun doel voorbij."
Chris Bartelds, die zich als Zorgombudsman hard wil maken voor de rechten van patiënten en cliënten in de zorg, is blij met de WCZ . "De plichten van zorginstellingen worden omgezet naar rechten van de cliënt. En dit zal bijdragen in mijn streven naar door de patiënt gewenste zorg, binnen het maatschappelijk haalbare."
De focus van de Zorgombudsman ligt vooralsnog op voorlichting over en ondersteuning bij het opstellen van Wilsverklaringen. Hierin kunnen patiënten en cliënten in de zorg vastleggen voor welke medische handelingen zij wel of geen toestemming geven.
"In mijn werk als Zorgombudsman Cura Vera® zal ik mij met mijn dienstverlening het eerst richten op het actief introduceren van 'Negatieve schriftelijke wilsverklaringen - behandelbeperkingen' in de ouderenzorg, voor wie het hebben wil."
Op basis van mijn ervaring en betrokkenheid met deze materie, wil ik cliënten, schriftelijk gemachtigden (mentoren) en instellingen ondersteunen in hun streven naar een zorgrelatie, waarin de rechten van de patiënt of cliënt voorop staan. Daarnaast hoop ik in een breder verband een bijdrage te kunnen leveren aan betere zorg, voor iedereen."